ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ

 

 

Μια μειονότητα από την οποία έμειναν 2 χιλιάδες άτομα μέσα σε πληθυσμό 20 εκατομμυρίων. Αντιμέτωπα με τον κίνδυνο του κλεισίματος τα σχολεία της ελληνικής κοινότητας

Από τα 1245 ελληνικά σχολεία (στοιχεία 1913-1914), σήμερα εκπαίδευση παρέχουν 5 στην Κωνσταντινούπολη και 2 στην Ίμβρο. Στις 8 Ιουνίου με την ολοκλήρωση της εκπαιδευτικής περιόδου, τα σχολεία αρχίζουν τις διακοπές. Από τους συνολικά 311 μαθητές, οι 27 αποφοιτούν φέτος.  Σχολεία που ιδρύθηκαν σε ιστορικά προάστια της Κωνσταντινούπολης  και παρέχουν παιδεία μέσα σε λαμπρά κτίρια, βρίσκονται αντιμέτωπα με το κλείσιμο λόγω του μικρού αριθμού των μαθητών.

Το Ελληνικό Λύκειο Φαναρίου που ιδρύθηκε το 1454 και πήρε την σημερινή του μορφή το 1881, σήμερα συνεχίζει την εκπαιδευτική του ζωή με 50 μαθητές. Το σχολείο αυτό λειτουργεί και σαν γυμνάσιο και σαν λύκειο και φέτος θα αποφοιτήσουν από αυτό 8 άτομα. Η μείωση όμως των μαθητών το ιστορικό σχολείο που λειτουργεί επί 565 χρόνια, ενδεχομένως μπορεί να του επιφέρει την ίδια μοίρα με το παρακείμενο Ιωακείμειο Λύκειο Θηλέων. Σήμερα το Ιωακείμειο Λύκειο Θηλέων μπορεί και φιλοξενεί μόνο καλλιτεχνικές δραστηριότητες.

Με 148 μαθητές το μεγαλύτερο σχολείο
Το Ζάππειο είναι επίσης ένα άλλο παλιό σχολείο της ελληνικής κοινότητας, που ιδρύθηκε στα 1800 και συνεχίζει την εκπαιδευτική του ζωή στο Μπέιογλου της Κωνσταντινούπολης. Σήμερα φιλοξενεί εντός του νηπιαγωγείο, δημοτικό , γυμνάσιο και λύκειο και είναι αυτό που έχει τους περισσότερους μαθητές-148.

Το Ζωγράφειο Λύκειο που με την αρχιτεκτονική του είναι στην Πολιτιστική Κληρονομιά Europa Nostra,  συστάθηκε το 1894 και σήμερα έχει 50 μαθητές. Παρέχει εκπαίδευση σε γυμνάσιο και λύκειο

Σήμερα το ελληνικό σχολείο στην Λάνγκα συνεχίζει να λειτουργεί με 5 μαθητές.

Στις τάξεις ετησίως εγγράφονται 5 ως 10 μαθητές
Σε δήλωση που έκανε στην Τ24 εκπαιδευτικός της ελληνικής κοινότητας, είπε πως ετησίως γράφονται στα σχολεία 5-10 μαθητές. Ο εκπαιδευτικός υπενθύμισε πως οι μειονότητες που ζούνε στην Τουρκία έχουν δημογραφικό πρόβλημα και είπε: ¨ Αυτή είναι η μοίρα των μειονοτήτων. Το δημογραφικό θέμα από πλευράς αριθμών είναι πολύ μεγάλο.  Μέσα σε έναν πληθυσμό 20 εκατομμυρίων απέμειναν μόνο 2 χιλιάδες άνθρωποι και εξ αυτών το 60% είναι πάνω από 60 και 70 ετών. Όταν φύγουν και αυτοί ποιος θα απομείνει εδώ, θα χαθούν και αυτά τα κτίρια¨.

Υποδιευθυντής Τούρκος και η πληρωμή του από την ελληνική κοινότητα
O εκπαιδευτικός αναφέρει πως με βάση την συνθήκη της Λωζάννης αλλά και τις πολιτιστικές συμφωνίες Τουρκίας-Ελλάδας, στην Τουρκία ελληνικά σχολεία υπάρχουν μόνο στην Κωνσταντινούπολη και στην Ίμβρο και πρόσθεσε πως ο υποδιευθυντής είναι πάντα Τούρκος, προσθέτοντας πως οι δαπάνες του σχολείου στηρίζονται από τα ελληνικά βακουφικά ιδρύματα.

Το μάθημα των σχολείων καθορίζεται από το υπουργείο Εθνικής Παιδείας (σχ. μεταφρ. : Στην Τουρκία ΦΥΣΙΚΑ και υπάρχει υπουργείο ΕΘΝΙΚΗΣ Παιδείας…), ενώ τα βιβλία των ελληνικών έρχονται από την Ελλάδα.

Ένας εκπαιδευτικός ο οποίος μας μίλησε σχετικά με τον όρο ¨να είναι Έλληνας¨ που έχει επιβάλλει από το 1968 το υπουργείο, μας είπε: ¨Τα κριτήρια του υπουργείου είναι πρώτον να είναι Τούρκος πολίτης και δεύτερον να είναι χριστιανός ορθόδοξος. Αλλά τελευταία σχηματίστηκε μια διαφορετική ομάδα, η ομάδα των μουσαφίρηδων. Εάν ένας από τους γονείς είναι Έλληνας ή αν είναι αλλοδαπής προέλευσης αλλά ξέρει ελληνικά τότε μπορούν και το γράφουν στο σχολείο. Το κράτος αφήνει την πρωτοβουλία στους διευθυντές, αν θέλετε πάρετε το λέει¨.

Βάση της αμοιβαιότητας
Το 1971 ψηφίστηκε νόμος ο που ανέφερε πως οι δάσκαλοι που υπηρετούν στα μειονοτικά σχολεία, εβδομαδιαίως δεν θα κάνουν παραπάνω από 27 ώρες μαθημάτων την εβδομάδα. Σήμερα παραδίδονται 24 ώρες μαθημάτων στα ελληνικά και 12 ώρες στα τουρκικά, από το σύνολο δηλαδή των 36 ωρών εβδομαδιαίως.
Το 1973 αποφασίστηκε πως στα μαθήματα που θα υπάρχουν κενά,  θα μπορούνε να διορίζονται μετακλητοί δάσκαλοι και έτσι στα πλαίσια της αμοιβαιότητας , 16 Έλληνες δάσκαλοι έρχονται σε Κωνσταντινούπολη και Ίμβρο και ο ίδιος αριθμός Τούρκων δασκάλων πάει στην Δυτική Θράκη.

Mε διάταγμα στην περίοδο της δημοκρατίας έκλεισαν όλα τα σχολεία της μειονότητας και επετράπη να λειτουργήσουν μόνο αυτά της ελληνικής κοινότητας που ήταν σε Κωνσταντινούπολη και Ίμβρο. Καθώς οι μαθητές τα επόμενα χρόνια μειώνονταν,  από το 1964 και μετά, ιδιαίτερα στην Ίμβρο κάποια σχολεία έκλεισαν. Σήμερα λειτουργούνε δύο, ένα στο Ζεϊτινλίκιοϊ και το άλλο στο Τεπέκιοϊ που φέτος θα έχουν 8 αποφοίτους.

Στην αναφορά του σχεδίου ¨Μειονοτικά σχολεία από το παρελθόν στις μέρες μας : Προβλήματα και λύσεις¨  του Ιδρύματος Ιστορίας, αναφέρεται πως στην Τουρκία δεν υπάρχουν σχολές που να βγάζουν εκπαιδευτικούς για τα μειονοτικά σχολεία, ούτε κάποια υπηρεσία ή ιδιωτικός φορέας που να ετοιμάζει σχολικά βιβλία και υλικά για αυτά τα σχολεία και ότι παρά το διεθνές δίκαιο ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την αρχή της ισότητας και τις ξεκάθαρες ρυθμίσεις της συμφωνίας της Λωζάννης, τα μειονοτικά σχολεία δεν ενισχύονται από τον κρατικό προϋπολογισμό.

Μελικέ Τσαπάν
http://t24.com.tr/haber/20-milyon-nufusun-icinde-2-bin-kalmis-bir-azinlik-rum-cemaatine-ait-okullar-kapanma-tehlikesiyle-karsi-karsiya,646316
8/6/2018